Rozliczenie nakładów z majątku wspólnego małżonków na majątek osobisty jednego z małżonków

Rozliczenie nakładów z majątku wspólnego małżonków na majątek osobisty jednego z małżonków

W jaki sposób można dokonać rozliczenia nakładów z majątku wspólnego małżonków na majątek osobisty jednego z małżonków? Kiedy mamy do czynienia z nakładami z majątku wspólnego na majątek osobisty małżonków? 

Zgodnie z art. 45 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, każdy z małżonków powinien zwrócić wydatki i nakłady poczynione z majątku wspólnego na jego majątek osobisty, z wyjątkiem wydatków i nakładów koniecznych na przedmioty majątkowe przynoszące dochód. Nie można jednocześnie żądać zwrotu wydatków i nakładów zużytych w celu zaspokojenia potrzeb rodziny, chyba że zwiększyły wartość majątku w chwili ustania wspólności. Powyższe stosuje się odpowiednio w wypadku, gdy dług jednego z małżonków został zaspokojony z majątku wspólnego.

Powyżej wskazany art. 45 k.r.o. koresponduje z art. 567 k.p.c., który stanowi, że w postępowaniu o podział majątku wspólnego po ustaniu wspólności majątkowej między małżonkami sąd rozstrzyga także o żądaniu ustalenia nierównych udziałów małżonków w majątku wspólnym oraz o tym, jakie wydatki, nakłady i inne świadczenia z majątku wspólnego na rzecz majątku osobistego lub odwrotnie podlegają zwrotowi.  

Czym są nakłady?

Przepisy wprost nie wskazują czym są nakłady, powszechnie przyjmuje się jednak, że są to koszty związane z zachowaniem, ulepszeniem, poprawieniem, czy konserwacją danej rzeczy. Jak przyjmuje się w orzecznictwie sądów powszechnych, nakłady obejmują wszystkie przysporzenia na rzecz jednej masy majątkowej, dokonane z uszczerbkiem dla drugiej masy majątkowej.   

Często zadawanym pytaniem w zakresie wzajemnych rozliczeń byłych małżonków jest temat rozliczenia osobistej pracy jednego z małżonków na rzecz majątku drugiego małżonka. Generalnie nie uwzględnia się w rozliczeniach osobistych nakładów małżonków, gdyż w normalnie funkcjonującej rodzinie wysiłek osobistej pracy jednego z małżonków rekompensuje wysiłek i trud drugiego z małżonków w staraniach chociażby o utrzymanie dzieci czy całego gospodarstwa domowego.   

Podobnie rzecz się ma co do zasady w przypadku zakupów z majątku wspólnego prezentów dla jednego z małżonków np. droga biżuteria. Przyjmuje się bowiem, że takie wydatki służą zaspokajaniu niematerialnych potrzeb rodziny tj. wzmacnianiu więzi porzez prezenty z okazji ślubu, urodzin, sukcesów zawodowych itp.  

Ciekawostką może być to, że jeśli w czasie trwania wspólności majątkowej dług został zaciągnięty tylko przez jedno z małżonków i jeżeli dłużnikiem pozostaje tylko ten jeden małżonek, a korzyść majątkowa uzyskana w ten sposób została przeznaczona na majątek wspólny, to korzyść ta może być traktowana jako nakład z majątku osobistego na majątek wspólny. Wymaga to oczywiście ustalenia, na co zostały przeznaczone środki finansowe uzyskane w wyniku zaciągnięcia w/w zobowiązania.

Zgodnie z uchwałą Sądu Najwyższego z dnia 16 grudnia 1980 r. (sygn. akt: III CZP 46/80) w sytuacji, gdy małżonkowie w czasie trwania wspólności majątkowej, wspólnie zbudowali dom na gruncie wchodzącym w skład majątku odrębnego jednego z nich, wartość nakładów określa się w ten sposób, że najpierw ustala się ułamkowy udział nakładów małżonków w wartości domu według cen rynkowych z czasu jego budowy, a następnie oblicza się ten sam ułamkowy udział w wartości domu według cen rynkowych w chwili podziału majątku wspólnego.

Kiedy dokonujemy rozliczenia nakładów?

Według art. 45 § 2 k.r.o. w przypadku nakładów i wydatków zwrotu dokonujemy przy podziale majątku wspólnego, jednak sąd może nakazać wcześniejszy ich zwrot, jeśli wymaga tego dobro rodziny. Co istotne niedopuszczalny jest zwrot i rozliczenie tych nakładów w późniejszym okresie, czyli po dokonaniu podziału majątku wspólnego. 

Sprawy o podział majątku wspólnego byłych małżonków – adwokat Łódź Zgierz Ozorków

Nasza kancelaria adwokacka posiada ponad dziesięcioletnie doświadczenie w reprezentacji Klientów w szeroko rozumianych sprawach dot. rozliczenia majątku wspólnego byłych małżonków. Zapraszamy osoby potrzebujące pomocy prawnej w tej tematyce do współpracy. Nasze kancelarie  adwokackie mieszczą się w Łodzi, Zgierzu i Ozorkowie.    

Słowa kluczowe: Rozliczenie nakładów poczynionych z majątku wspólnego małżonków na majątek osobisty jednego z małżonków