Zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych a hulajnoga elektryczna

Zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych a hulajnoga elektryczna

Zakaz prowadzenia pojazdów jako środek karny może przybrać postać zakazu orzekanego fakultatywnie bądź obligatoryjnie. Zakaz ten może dotyczyć dowolnych rodzajów pojazdów, pojazdów inne niż mechaniczne lub pojazdów mechanicznych. W zależności od popełnionego czynu, środki orzekane są na czas określony lub dożywotnio.  Orzeczenie zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych bywa więc nie lada wyzwaniem dla wielu, którzy próbują ominąć zakaz np. poprzez jazdę na hulajnodze elektrycznej – jednak czy to możliwe?

Czym jest pojazd mechaniczny?

Ustawa – prawo o ruchu drogowym, jak i kodeks karny nie definiują pojęcia pojazdu mechanicznego. W ustawie prawo o ruchu drogowym określono jednak, czym jest pojazd silnikowy, który według art. 2 pkt 32 p.r.d., stanowi pojazd wyposażony w silnik, z wyjątkiem:

• motoroweru,
• pojazdu szynowego,
• roweru,
• wózka rowerowego,
• hulajnogi elektrycznej,
• urządzenia transportu osobistego,
• wózka inwalidzkiego.

Wobec czego pojazdem silnikowym jest samochód, motocykl bądź motorówka, natomiast e-hulajnoga została wyłączona z kategorii pojazdów silnikowych.

Czy hulajnoga elektryczna jest pojazdem mechanicznym?

Zgodnie z art. 2 pkt 47b ustawy – prawo o ruchu drogowym, hulajnogą elektryczną jest pojazd napędzany elektrycznie, dwuosiowy, z kierownicą, bez siedzenia i pedałów, konstrukcyjnie przeznaczony do poruszania się wyłącznie przez kierującego znajdującego się na tym pojeździe.

Według powyżej wskazanej definicji, hulajnoga elektryczna nie jest pojazdem silnikowym. Natomiast na gruncie kodeksu karnego i pokrewnych ustaw prawnokarnych brak jest legalnej definicji wskazującej na to, czy hulajnoga elektryczna jest pojazdem mechanicznym. Z pomocą przychodzi jednak literatura prawnicza, gdzie autorzy wskazują, że hulajnoga elektryczna staje się pojazdem mechanicznym w rozumieniu wszystkich przestępstw opisanych w rozdziale XXI. kodeksu karnego dot. przestępstw przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, gdy nie jest poruszana za pomocą siły mięśni osoby jadącej tym pojazdem, a wyłącznie siłą napędu elektrycznego (vide: P. Zakrzewski [w:] Kodeks karny. Komentarz, red. J. Majewski, Warszawa 2024, art. 178(a).

Powyższy pogląd stoi jednak w sprzeczności ze stanowiskiem wyrażonym przez Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 22 lutego 2023 r., sygn. III K 13/22, który określił, że ,,hulajnoga elektryczna zaopatrzona w silnik o parametrach zbliżonych do mocy silnika roweru wspomaganego elektrycznie, która zachowuje wszystkie normalne cechy charakterystyczne budowy, umożliwiające jej zwykłą eksploatację jako hulajnogi, tj. poruszanie się poprzez odpychanie się nogą, nie jest pojazdem mechanicznym w rozumieniu przepisów kodeksu karnego.’’ 

Jak wynika z powyższego – przepisy nie przewidują jednoznacznej regulacji dotyczącej charakteru hulajnogi elektrycznej, zaś poglądy wyrażane przez doktrynę i judykaturę stoją w znacznej sprzeczności. Z całą pewnością poruszanie się hulajnogą elektryczną wyłącznie za pomocą sił własnych mięśni lub wykorzystując ukształtowanie terenu np. poprzez wprawienie hulajnogi w ruch poprzez zjazd z góry nie stanowi naruszenia orzeczonego zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych.

Niestosowanie się do orzeczonych środków karnych – art. 244 k.k. 

Według art. 244 kodeksu karnego – kto nie stosuje się do orzeczonego przez sąd zakazu […], w tym zakazu prowadzenia pojazdów, podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5. Czy w sytuacji zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych i poruszania się hulajnogą elektryczną istnieje ryzyko popełnienia przestępstwa z art. 244 k.k.?

Określony przypadek należy analizować w odniesieniu do indywidualnych cech e-hulajnogi. Pomocniczo należy również zwrócić uwagę na stanowisko Sądu Najwyższego, który wskazał, że ,,nie są pojazdami mechanicznymi rowery zaopatrzone w silnik pomocniczy o pojemności skokowej nieprzekraczającej 50 cm3, które zachowują wszystkie normalne cechy charakterystyczne budowy, umożliwiające ich zwykłą eksploatację jako rowerów.’’ (vide: Wyrok Sądu Najwyższego z 25.10.2007 r., III KK 270/07, OSNwSK 2007, nr 1, poz. 2320.)

Powyższe w nawiązaniu do kwestii hulajnóg elektrycznych sugerować może, że nie są pojazdami mechanicznymi hulajnogi zaopatrzone w silnik elektryczny o niewielkich jednostkach mocy i takie, które zachowują wszystkie normalne cechy charakterystyczne budowy. Tym samym użytkownik e-hulajnogi, wobec którego orzeczono zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych, a który jednocześnie postępuje zgodnie ze wskazanymi powyżej warunkami i użytkuje hulajnogę elektryczną, nie powinien liczyć się z negatywnymi konsekwencjami prawnymi. 

Adwokat Łódź  – sprawy karne 

Nasza kancelaria adwokacka oferuje szeroko rozumianą pomoc prawną m.in. w sprawach karnych, zarówno na etapie postępowania przed prokuratorem jak i na etapie postępowania sądowego oraz wykonawczego. Posiadamy wieloletnie doświadczenie w reprezentacji Klientów zarówno po stronie oskarżonych jak i osób pokrzywdzonych. Nasze kancelarie adwokackie mieszczą się w Łodzi, Zgierzu i Ozorkowie.  

Słowa kluczowe: sprawy karne adwokat, karnista Łódź, adwokat w Łodzi, porady prawne Łódź, kancelaria adwokacka w Łodzi, adwokat Zgierz, prawnik Łódź