Adwokat Łódź, Zgierz - Piotr Sek

Spis inwentarza a wykaz inwentarza

Podkreślenie Adwokata

kom: 723 639 158

Wykaz inwentarza a spis inwentarza

Co to jest i na czym polega spis inwentarza i wykaz inwentarza? Co daje nam sporządzenie spisu inwentarza bądź wykazu inwentarza? Jakie są różnice pomiędzy spisem inwentarza a wykazem inwentarza? W jakim terminie należy wykonać spis inwentarza  bądź wykaz inwentarza? 

sprawy spadkowe porady prawne adwokat Łódź Zgierz

  

W jakim celu sporządza się spis inwentarza, wykaz inwentarza? 

Celem sporządzenia spisu inwentarza oraz wykazu inwentarza jest ustalenie składu majątku spadkodawcy (spadku oraz przedmiotów rozdysponowanych przez spadkodawcę tytułem zapisów windykacyjnych) dla wyznaczenia ewentualnych granic odpowiedzialności spadkobierców przyjmujących spadek z dobrodziejstwem inwentarza i zapisobierców windykacyjnych za długi pozostawione przez spadkodawcę. Zarówno wykaz inwentarza jak i spis inwentarza w swej treści wymieniają przedmioty wchodzące do spadku oraz przedmioty zapisów windykacyjnych z uwzględnieniem ich wartości według stanu i cen z chwili otwarcia spadku, a także długi spadkowe według stanu z chwili otwarcia spadku.

 

Różnice pomiędzy spisem inwentarza a wykazem inwentarza

Mimo podobnych funkcji sporządzenie wykazu inwentarza istotnie różni się od sporządzenia spisu inwentarza. Kwestie dotyczące wykazu inwentarza uregulowano w zasadzie w Kodeksie cywilnym. Regulacje dotyczące spisu inwentarza umieszczone zostały natomiast w Kodeksie postępowania cywilnego.

 

Wykaz inwentarza 

Wykaz inwentarza jest tak naprawdę dokumentem prywatnym, sporządzanym według ustalonego wzoru. Nie jest on sporządzany w toku żadnego postępowania sądowego, ani na podstawie postanowienia sądu, a prawo jedynie reguluje wzór takiego wykazu. Dopiero z momentem złożenia wykazu inwentarza w sądzie albo u notariusza uzyskuje on walor prawny. W konsekwencji dopiero z tym właśnie momentem sporządzenie wykazu inwentarza jest zakończone, a instytucja ta wywołuje właściwe dla niej skutki prawne. Na wypadek ujawnienia się składników majątku nieujętych w wykazie ustawodawca przewidział możliwość uzupełnienia wykazu.

 

Spis inwentarza

Spis inwentarza ma charakter dokumentu urzędowego, sporządzany jest bowiem przez komornika na podstawie postanowienia sądu o sporządzeniu spisu inwentarza. Natomiast wykaz inwentarza to zawsze dokument prywatny, sporządzany samodzielnie przez mającą do tego przyznaną prawem kompetencję osobę, który jedynie składany jest w sądzie albo u notariusza.

Należy zaznaczyć, że znaczenie spisu inwentarza jest większe niż samego wykazu inwentarza w razie rozbieżności co do treści między wykazem a spisem. Zatem, od chwili sporządzenia spisu inwentarza, spadkobiercy, zapisobiercy windykacyjni i wykonawcy testamentu spłacają długi spadkowe zgodnie ze spisem inwentarza, a nie wykazem inwentarza.

Należy pamiętać, że dla możliwości skorzystania z prawa żądania sporządzenia spisu inwentarza obojętne jest, czy sporządzono już wykaz inwentarza.

 

Katalog osób uprawnionych do sporządzenia wykazu i spisu inwentarza

Zgodnie z art. 637 Kodeksu postępowania cywilnego, żądać sporządzenia spisu inwentarza może każdy, kto uprawdopodobni, że jest spadkobiercą, uprawnionym do zachowku, zapisobiercą, wykonawcą testamentu lub wierzycielem spadkowym. Katalog ten jest więc szerszy niż katalog uprawnionych do sporządzenia wykazu inwentarza, bowiem zgodnie z art. 10311 § 1 Kodeksu cywilnego sporządzić wykaz inwentarza mogą bowiem tylko: każdy spadkobierca, który przyjął spadek z dobrodziejstwem inwentarza, zapisobierca windykacyjny, a także wykonawca testamentu.

 

W jakim terminie należy sporządzić spis inwentarza czy wykaz inwentarza

Często w naszej praktyce Klienci mający problemy zwłaszcza z długami pozostawionymi przed spadkodawców pytają, w jakim terminie można sporządzić spis inwentarza czy też wykaz inwentarza. Bardzo często w praktyce są wydawane postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku z dobrodziejstwem inwentarza, lecz nie ma dalszych rozstrzygnięć w zakresie zlecenia sporządzenia spisu inwentarza. Czy w sytuacji, gdy takie postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku uprawomocni się, to czy można wówczas wystąpić z wnioskiem o sporządzenie spisu inwentarza bądź sporządzić wykaz inwentarza? Należy pamiętać, że prawo nie reguluje terminu, w jakim można sporządzić wykaz inwentarza, czy spis inwentarza. A zatem, można w/w dokumenty sporządzić w dowolnym terminie. Oczywiście idealna jest sytuacja, gdy robi się to na krótko po śmierci spadkodawcy, chociażby ze względów bezpieczeństwa i ze względów dowodowych.

Brak ograniczenia czasowego w przepisach prawa dla sporządzenia wykazu inwentarza, czy spisu inwentarza pozwala na stwierdzenie, że mogą one zostać sporządzone w zasadzie w dowolnym momencie. W praktyce jednak powinien zostać sporządzony jak najszybciej po tym, gdy osoba poweźmie wiadomość, że jest spadkobiercą, ponieważ do czasu sporządzenia wykazu odpowiedzialność spadkobiercy za długi spadkowe nie jest ograniczona.

 

Koszt sporządzenia wykazu inwentarza a spisu inwentarza 

Istotną różnicą pomiędzy sporządzeniem spisu inwentarza, a wykazem inwentarza jest kwestia związanych z tym kosztów. W przypadku sporządzenia spisu inwentarza pobierana jest nie tylko opłata od wniosku o sporządzenie spisu inwentarza oraz opłata uregulowana w ustawie o komornikach sądowych i egzekucji, lecz również, w razie problemów z wyceną składników majątku wchodzących w skład spadku, może pojawić się konieczność ponoszenia opłat za dokonanie wyceny przez biegłych rzeczoznawców. Natomiast w przypadku sporządzenia wykazu inwentarza ponosi się opłatę 200 zł w chwili deponowania go u notariusza, poza tym wykaz inwentarza nie niesie ze sobą w zasadzie żadnych kosztów.

 

Brak spisu inwentarza, wykazu inwentarza, a odpowiedzialność za długi spadkowe

Często pada pytanie co w sytuacji, gdy po śmierci spadkodawcy nie został sporządzony wykaz, czy spis inwentarza i dopiero po jakimś czasie wychodzą na jaw długi spadkowe. W związku z brakiem terminu na sporządzenie w/w dokumentów, o czym była już mowa powyżej, jeżeli spadkobierca nie sporządzi wykazu inwentarza czy też wykaz inwentarza i zostanie przeciwko niemu wytoczone powództwo o zapłatę przez wierzyciela spadku, a w toku postępowania wykaz zostanie sporządzony, to należy stwierdzić, że wyłączy to odpowiedzialność spadkobiercy za długi spadkowe ponad wartość majątku spadkowego ujawnioną w wykazie czy w spisie. Dzieje się tak dlatego, że zgodnie z art. 316 Kodeksu postępowania cywilnego, sąd bierze pod uwagę stan sprawy z chwili zamknięcia rozprawy, a nie z chwili wytoczenia powództwa.

Na koniec należy zaznaczyć, że sporządzenie wykazu bądź spisu inwentarza ma charakter fakultatywny. Prawo nie nakłada na żaden podmiot obowiązku sporządzenia tychże dokumentów, a jedynie pewnym podmiotom nadaje kompetencję do ich sporządzenia.

 

Przepisy intertemporalne

Komentowane regulacje dotyczące wykazu inwentarza i spisu inwentarza zostały wprowadzone w życie z dniem 18.10.2015 r. na mocy ustawy z 20.3.2015 r. o zmianie ustawy – Kodeks cywilny oraz innych ustaw (Dz.U. z 2015 r. Poz. 539). Zgodnie z ustawą wprowadzającą zmiany w zakresie spisu inwentarza oraz wprowadzającą instytucję wykazu inwentarza, przepisów ustawy nie stosuje się do spadków otwartych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy. Należy zatem przyjąć, że wykaz inwentarza może zostać sporządzony tylko w odniesieniu do spadków otwartych dnia 18.10.2015 i później. Do spadków otwartych przed 18.10.2015 r. może być stosowany wyłącznie spis inwentarza.

 

Sprawy spadkowe Kancelaria Adwokacka Łódź Zgierz

Kancelaria Adwokacka Adwokata Piotra Sęk w Łodzi i Zgierzu oferuje pomoc prawną w szeroko rozumianych sprawach spadkowych. Nasza Kancelaria Adwokacka ma wieloletnie doświadczenie w sprawach z zakresu prawa spadkowego. Reprezentujemy Klientów m.in. w sprawach o stwierdzenie nabycia spadku, o zapłatę zachowków, o dział spadków i wiele innych. Zapraszamy do kontaktu celem omówienia Państwa problemu prawnego.

 

Słowa kluczowe: zachowek adwokat Łódź, spis inwentarza adwokat Zgierz, porady prawne Łódź, sprawy spadkowe Łódź, prawo spadkowe Zgierz adwokat